Ngjarja e 2 korrikut 1990 shënoi një kthesë historike në rënien e komunizmit në Shqipëri, kur rreth 5.000 qytetarë thyen muret e ambasadave të huaja në Tiranë për të kërkuar azil politik dhe lëvizje të lirë. Kjo krizë kulmoi me largimin e tyre të sigurt pas 11 ditësh, duke tronditur përfundimisht themelet e izolimit të regjimit.
Është momenti kur qytetarët nisën të mposhtin frikën nga regjimi dhe nis me ngjarjen e parë kur një kamion u përplas qëllimisht në murin e Ambasadës Gjermane, duke hapur rrugën që qindra të tjerë të futeshin brenda. Në ditët në vijim, numri i njerëzve qëndroi në rreth 5.000, të cilët jetuan në kushte të vështira në ambientet e brendshme të ambasadave të ndryshme perëndimore.
Në përgjigje të kësaj ngjarjeje, qeveria e kohës u detyrua të negocionte largimin e tyre, dhe falë ndërmjetësimit ndërkombëtar, të gjithë azilkërkuesit u pajisën me pasaporta dhe u larguan nga vendi përmes portit të Durrësit në mes të muajit korrik. Por si sillej dhe çfarë mekanizamash përpunonte Sigurimi i Shtetit ato ditë të kësaj ngjarjeje që tronditi themelet e diktaturës?
Një dokument na njeh me raportin e sigurimit të shtetit ku aludohet se e gjtiha ngjarja ka ardhur si pasojë e agjenturave të huaja, një fljalor I përdorur zakonishte gjatë regjimit. Tema sjell disa faqe të raportit të Sugurimit të Shtetit ku gjenden detaje të mënyrës se si funsksionoi kjo makineri vrastare ndaj popullit shqiptar.
