Instituti Kombëtar i Trashëgimisë Kulturore zhvilloi në Manastirin e Shën Kollit në Mesopotam, një takim shumëpalësh me DRTK Vlorë, Qendrën Evropiane për Studime Bizantine dhe Pasbizantine (Selanik), përfaqësues të Ministrisë Greke të Kulturës dhe ekspertë të trashëgimisë kulturore të cilët kishin si synim të vetëm vlerësimin e trashëgimisë kulturore.
Takimi u mbajt në kuadër të bashkëpunimit ndërmjet Ministrisë së Turizmit, Kulturës dhe Sportit dhe Qendrës Evropiane për Monumentet Bizantine dhe Postbizantine, me projekt pilot konservimin dhe restaurimin e pikturës murale dhe elementeve dekorativë në kishën bizantine të Shën Nikollës në Mesopotam, një prej kishave më të vjetra dhe monumenteve më të rëndësishme që dekorojnë tokën shqiptare.
IKTK bëri të ditur se, diskutimet u përqendruan në adresimin e çështjeve të reja të dala gjatë zbatimit të projektit dhe përcaktimin e hapave të mëtejshëm për ruajtjen e kësaj pasurie kulturore unike, e cila ka shumë vite aty dhe do të ishte një krim i vërtetë nëse ka defekte teknike.
Manastiri i Mesopotamit ngrihet në lindje të Finiqit dhe është një nga perlat e arkitekturës bizantine në vend. Kisha e Manastirit të Shën Kollit në Mesopotam është ndërtuar pranë rrënojave të qytetit antik të Finiqit, në një kodër piktoreske, mes dy lumenjve, Bistricës dhe Kalasës. Ajo është bërë njësh me qytetin dhe nuk dallohen njëri nga tjetri.
Thuhet se në fillim ka ekzistuar një tempull pagan dhe mbi rrënojat e tij është ndërtuar kisha e Shën Kollit, e cila mendohet të jetë ndërtuar në kohën e perandorit bizantin Kostandin IX Monomaku. Kisha e Shën Kollit ka një arkitekturë tepër të veçantë të stilit bizantin. Nga manastiri ruhen rrënojat e mureve rrethues që kapin një sipërfaqe rreth 100 m dhe kontrollohen nga 7 kulla drejtkëndëshe. Muret rrethues janë më të hershëm sesa kisha që ekziston ende. Puna për kishën vijon. /TemA
