• Kryesore
  • Aktualitet
    • Politika
    • Kronike
    • Ekonomia
  • Pikepamje
  • Rajoni
  • Bota
  • Diaspora
  • Sociale
  • Kultura
  • English
US Albania Media Group
  • Kryesore
  • Aktualitet
    • Politika
    • Kronike
    • Ekonomia
  • Pikepamje
  • Rajoni
  • Bota
  • Diaspora
  • Sociale
  • Kultura
  • English
Asnjë Rezultat
Shikoni të Gjithë Rezultatet
  • Kryesore
  • Aktualitet
    • Politika
    • Kronike
    • Ekonomia
  • Pikepamje
  • Rajoni
  • Bota
  • Diaspora
  • Sociale
  • Kultura
  • English
Asnjë Rezultat
Shikoni të Gjithë Rezultatet
US Albania Media Group
Asnjë Rezultat
Shikoni të Gjithë Rezultatet
Kreu Kultura

Mësuesi i shkollës së parë shqipe, Petro Nini Luarasi, ishte edhe veprimtar i palodhshëm i Rilindjes Kombëtare

Vinny nga Vinny
8 Mars, 2024
Në Kultura
0
Mësuesi i shkollës së parë shqipe, Petro Nini Luarasi, ishte edhe veprimtar i palodhshëm i Rilindjes Kombëtare
0
NDARJET
40
SHIKIMET
Share on FacebookShare on Twitter

Petro Nini Luarasi  lindi në fshatin Luaras, më 22 prill të vitit  1865. Ka vdekur në Ersekë, më 17 gusht të vitit 1911. Ai, fillimisht ka qenë prift ortodoks i krishterë, mësues, publicist dhe veprimtar i dalluar i Lëvizjes Kombëtare Shqiptare. Edhe babai i tij, Nini Petro Kostallari, kishte qenë aktiv në Rilindjen Kombëtare Shqiptare si publicist dhe mësues.

Pasi mbaroi shkollën e seminarit të Qestoratit te  Koto Hoxhin, punoi si mësues në fshatrat e rrethit të Kolonjës, ku mësoi shqip i maskuar dhe përgatiti një numër shokësh si mësues të ardhshëm të shqipes. Në vitin 1887 Luarasi dhe shoku i tij mësues Thanas Sina morën drejtimin e shkollës shqipe në Korçë nga Pandeli Sotiri pas largimit të tij.

Mes viteve 1887 dhe 1893 Luarasi hapi në Ersekë dhe në disa fshatra të rrethit të Kolonjës shkolla në gjuhën shqipe. Themelimi dhe promovimi i shkollave shqipe nga Luarasi në zonën e Kolonjës e solli atë në konflikt me kryepeshkopin grek të Kosturit, Filaretos.

Në vitin 1892 një letër qarkore iu dërgua popullatës shqiptare ortodokse të Kolonjës për të shkëputur lidhjet mes tyre dhe Luarasit me Filaretos, duke iu referuar atij si një “renegat i mallkuar” që përhapte “masonerinë dhe protestantizmin e lirë”, ndërsa dënonte punën e tij me shkollën shqipe dhe thoshte se Gjuha shqipe “nuk ekzistonte”.

Më pas emigroi në Shtetet e Bashkuara të Amerikës në periudhën 1904 – 1908, ku ishte anëtar aktiv i Lëvizjes Kombëtare Shqiptare dhe nismëtar i shoqatave patriotike “Malli i Mëmëdheut” dhe “Pellazgu”.

Luarasi punoi gjithashtu si drejtor dhe mësues i Shkollës së parë shqipe të motrave Qiriazi në Korçë. Në vitet 1909-1911 punoi si drejtor i shkollës së Negovanit, të themeluar nga Papa Kristo Negovani.

Ai gjithashtu ka kontribuar në organizatat për rrugën që çon në Shpalljen e Pavarësisë së Shqipërisë nga Perandoria Osmane.

Luarasi mori pjesë në Kongresin e Manastirit që aprovoi  krijimin e alfabetit të shqipes në vitin 1908. Për veprat e tij patriotike, shkëputjen e Shqipërisë nga Perandoria Osmane, mësimin e gjuhës shqipe dhe veprimtarinë shoqërore, ai u persekutua të dy nga Patriarku Ekumenik i Kostandinopojës dhe regjimi i turqve të rinj. Sipas shumë mundësive ai vdiq i helmuar nga Patriarkana greke, më 17 gusht të vitit 1911.

Petro Nini Luarasi bashkëpunoi, botoi dhe ishte kryeredaktor me këto revista:

Bashkimi i kombit (botuar në Manastir gjatë periudhës 1909-1910), ku ai ishte kryeredaktor;

Drita, (botuar në Sofje, Bulgaria gjatë periudhës 1907-1908);

Kombi (botuar në Boston, më 1908);

Liria (botuar në Selanik gjatë periudhës 1909-1910)

Në këto revista ai botoi shkrime mësimore, poezi dhe publicistike. Në veprën e tij politike “Mallkimi i shkronjave shqipe” dhe “Shpërfolja e shqiptarit” (Manastir, 1911), mbrojti të drejtat e popullit shqiptar për të drejtat e tyre për kulturën e vet kombëtare. Ai propagandoi idetë kryesore të Rilindjes Kombëtare Shqiptare që ishin ato të bashkimit të popullit shqiptar në luftën e tij për lirinë e Shqipërisë, pavarësisht besimeve fetare.

Kryetari i Shqipërisë, Bamir Topi, më 13 janar 2012 i akordoi Petro Nini Luarasit, Urdhrin “Nderi i Kombit” me motivacionin: “Figurë e shquar e kombit, një nga veprimtarët e ndritur të Rilindjes Kombëtare, luftëtar i paepur për zgjimin, emancipimin dhe prosperimin e kombit shqiptar, për çlirimin nga zgjedha osmane dhe formimin e shtetit komb të shqiptarëve, luftëtarit të madh të krijimit të arsimit kombëtar si një nga shtyllat e çështjes kombëtare, vepër për të cilën dha edhe jetën. ( VIK.RKL)

Etiketa: luarasininipetrorilindasshkollashqipe
Shkrimi Mëparshëm

Mbyllja për 4 vjet e Muzeut Historik, ja çfarë parashikon projekti i rikonstruktimit

Shkrimi Vijues

“Mbyllja e Muzeut, e gabuar”, Etnologia: Rrezikon dëmtimin dhe humbjen e objekteve

Shkrimi Vijues
“Mbyllja e Muzeut, e gabuar”,  Etnologia: Rrezikon dëmtimin dhe humbjen e objekteve

“Mbyllja e Muzeut, e gabuar", Etnologia: Rrezikon dëmtimin dhe humbjen e objekteve

Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen

Adresa juaj email s’do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme janë shënuar me një *

  • Prirje
  • Komente
  • Të fundit

Legjenda e Rozafës, për t’u ngritur një kala, u flijua një grua

25 Qershor, 2021

Realizuar në vitin 1467, zbulohet portreti origjinal i Skënderbeut nga Gentile Belini

21 Mars, 2024

Populli vuante për bukë, shikoni si jetonte Enver Hoxha, gazetari anglez publikon fotot e pabesueshme

22 Dhjetor, 2020

E vërteta mbi historinë e xhaxhait të Vjosa Osmanit, që u varros i gjallë nga Enveri

18 Dhjetor, 2020

Shqiptarët në Udhëkryq!

0

Meditime NYC 2020…

0

Paradokset e ditës së parë të shkollës

0

Foto – “ 70% plagjaturë në artikullin shkencor”/ Studiuesi “nxjerr zbuluar” Ministren e re të Arsimit

0
Dhaskarina Pinoçi: “Skipetarissa” që i dha zë lirisë në Egje – Sa e qënësishme ishte vetëdija arbërore të Laskarina Bubulinës

Dhaskarina Pinoçi: “Skipetarissa” që i dha zë lirisë në Egje – Sa e qënësishme ishte vetëdija arbërore të Laskarina Bubulinës

30 Prill, 2026
Muzeu Marubi bëhet pjesë e rrjetit fotografik të themeluar në Milano

Muzeu Marubi bëhet pjesë e rrjetit fotografik të themeluar në Milano

30 Prill, 2026
Pa busull historike – kur “kultura” përplaset me kujtesën kombëtare në Prizren dhe heshtja e institucioneve në Prishtinë e në Tiranë

Pa busull historike – kur “kultura” përplaset me kujtesën kombëtare në Prizren dhe heshtja e institucioneve në Prishtinë e në Tiranë

30 Prill, 2026
Kolë Idromeno dhe “Motra Tone”: portreti që e ktheu një qytet në metaforë të artit shqiptar

Kolë Idromeno dhe “Motra Tone”: portreti që e ktheu një qytet në metaforë të artit shqiptar

30 Prill, 2026
Dhaskarina Pinoçi: “Skipetarissa” që i dha zë lirisë në Egje – Sa e qënësishme ishte vetëdija arbërore të Laskarina Bubulinës

Dhaskarina Pinoçi: “Skipetarissa” që i dha zë lirisë në Egje – Sa e qënësishme ishte vetëdija arbërore të Laskarina Bubulinës

30 Prill, 2026
Muzeu Marubi bëhet pjesë e rrjetit fotografik të themeluar në Milano

Muzeu Marubi bëhet pjesë e rrjetit fotografik të themeluar në Milano

30 Prill, 2026
Pa busull historike – kur “kultura” përplaset me kujtesën kombëtare në Prizren dhe heshtja e institucioneve në Prishtinë e në Tiranë

Pa busull historike – kur “kultura” përplaset me kujtesën kombëtare në Prizren dhe heshtja e institucioneve në Prishtinë e në Tiranë

30 Prill, 2026
Kolë Idromeno dhe “Motra Tone”: portreti që e ktheu një qytet në metaforë të artit shqiptar

Kolë Idromeno dhe “Motra Tone”: portreti që e ktheu një qytet në metaforë të artit shqiptar

30 Prill, 2026
“L’Albania” e Pietro Chiaras: Shqiptaria e Himarës, Dhërmiut, Sulit dhe heroizmi, roli i shqiptarëve në çdo lëvizje liridashëse në Ballkan

“L’Albania” e Pietro Chiaras: Shqiptaria e Himarës, Dhërmiut, Sulit dhe heroizmi, roli i shqiptarëve në çdo lëvizje liridashëse në Ballkan

29 Prill, 2026
Vizioni i Ion Dragoumit: Athina, kryeqyteti i “Shqipërisë së poshtme”!

Vizioni i Ion Dragoumit: Athina, kryeqyteti i “Shqipërisë së poshtme”!

29 Prill, 2026
  • Home
  • Kreu

© 2026 JNews - Premium WordPress news & magazine theme by Jegtheme.

Mirë se Erdhe!

Hyni në llogarinë tuaj më poshtë

Harruat Fjalëkalimin?

Merrni Fjalëkalimin

Ju lutemi shkruani emrin e përdoruesit ose adresën e emailit për të rivendosur fjalëkalimin tuaj.

Identifikohu

Add New Playlist

Asnjë Rezultat
Shikoni të Gjithë Rezultatet
  • Kryesore
  • Aktualitet
    • Politika
    • Kronike
    • Ekonomia
  • Pikepamje
  • Rajoni
  • Bota
  • Diaspora
  • Sociale
  • Kultura
  • English

© 2026 JNews - Premium WordPress news & magazine theme by Jegtheme.